Radioja Kombëtare Bullgare © 2020 Të gjitha të drejtat janë të rezervuara

Kukerë luajnë ditën e të Lidhurave të Djathit

Në thelbin e traditës së kukerëve / burra të maskuar dhe të veshur me petka prej lëkure të cilët luajnë për të dëbuar të keqen/ është të tregojë natyrën që po vdes dhe prapë rilindet - gjë e cila  është e koduar dhe është baza e të gjitha besimeve të bullgarëve. Në thelbin e traditës është imitimi i lirimit të tokës, mbjelljes dhe korrjes së të lashtave, që është dhe një rikrijim i vdekjes dhe i lindjes.

Ana autentike e traditës së kukerëve është e prezantuar  në një ekspozitë udhëtuese të Muzeut Regjional Historik në qytetin Jamboll. “Lojërat e kukerëve - një ekstravagancë prej ngjyrave, magjisë dhe misterit” është e krijuar gjatë vitit 2017 dhe prezanton kostumet e personazheve në një grupi të kukerëve.


“Këto janë rreth 16 kostume nga qyteti Jamboll. Kjo krahinë është e njohur si Kukerllandija, ky është vendi nga ku janë pjesa më e madhe e kukerëve në Bullgari - sqaron Stefan Bakërxhiev, drejtor i Muzeut Rajonal Historik në qytetin Jamboll. - Përveç një rikrijim të personazheve dhe të gjithë ritualit, janë treguar dhe 6 kostume me maska nga vendbanime të ndryshme të regjionit, me qenë se në të kaluarën çdo një qytezë në territorin e rrethit të qytetit Jamboll ka pasur mënyrën e vet në punimin dhe bërjen e kostumeve, dhe të pamjes së maskave”.


Lojërat e kukerëve në rrethin e qytetit Jamboll dallohen me periudhën në të cilën bëhen – kjo është dita e diele kur është festa e të Lidhurave të Djathit ose të hënën e nesërme. Të maskuarit janë të veshur me kostume tradicionale popullore grash karakteristike për këtë krahinë. Një element i rëndësishëm është maska e kukerëve , ku në këtë krahinë takohen lloje nga më të ndryshmet.

“Maskat e lashtë të cilat ne i prezantojmë në ekspozitë, punohen më shpesh prej lëkurë dhie ose dashi, e kthyer me qimen jashtë, ku në cepin e sipërm janë të vendosur dy brirë. Dua të nënvizoj posaçërisht se, tradita autentike e kukerëve përfshihen vetëm meshkuj” - saktëson Stefan Bakarxhiev.

Nga data 26 deri më 29 mars ekspozita do të paraqitet në qytetin Plovdiv. Aty mund të shikohen fotografi nga arkivi, dokumente, informacion për këtë traditë, kurse vizitorët zhyten në atmosferën e traditave të vjetra dhe njihen me simbolikën dhe rëndësinë e kostumit të kukerëve.

“Fotografitë nga arkivi përfshijnë periudhën nga fillimi  i dhjetëvjeçarëve të parë të shekullit të 20. Tregojmë maska dhe kostume jashtëzakonisht origjinale të kukerëve. Duhet të vëmë në dukje se simbolika e kukerëve, të cilët dalin ditën e të Lidhurave të Djathit, është e orientuar drejt dëbimit  të shpirtrave të këqij, me urime për rendimente të pasura, shëndet dhe pjellori të tokës dhe të kafshëve” - thotë zoti Bakërxhiev.

“Gjatë viteve të fundit për shkak të vet atraksionit të traditës tanimë kalohet nga një karnaval autentik drejt një karnavali të zakonshëm - është i bindur Stefan Bakërxhiev. Paraqitja e grave-kukere e kthen ritualin në maskaradë, përfshihen personazhe të shumtë , të cilat nuk kanë asgjë të përbashkët me anën autentike. Prandaj qëllimi i sa më shumë festivaleve është të mund të ruhet kjo anë autentike.”

Përgatiti në shqip: Nataniela Vasileva

Foto: BGNES dhe arkiv

Galeria

Më shumë nga rubrika

Në fshatin Baçevo, rajoni i qytetit Razllog, shënojnë Ditën e Shën Theodhorit me gara me kuaj

Sipas besimeve popullore që pas Ditës së Shën Theodhorit, e cila gjithnjë bie të shtunën e parë pas të dielës së të Lidhurave të Djathit, dita fillon të zmadhohet, ndërsa   moti bëhet gjithnjë e më i ngrohtë. Konsiderohet se kjo ditë secili që ka..

botuar më 20-03-07 9.05.PD

Kostadin Gençev: “Folklori është një burim i pashtershëm”

Muzika popullore është jetë dhe profesion për gajdexhiun e njohur Kostadin Gençev. Para pak kohe ai festoi jubileun e vet të 50. Ai është instrumentist virtuoz, autor orkestrimesh të melodive dhe valleve popullore. Është autor muzike në bazë të folklorit..

botuar më 20-02-12 2.21.MD

Galina Durmushlijska: “Për mua kënga është lumturi dhe terapi”

Emri i këngëtares së krahinës së Dobruxhës Galina Durmushlijska është i njohur për adhuruesit e muzikës popullore. Zëri i saj i ëmbël shpesh krahasohet me cicërimën e bilbilit. Galina Durmushlijska lindi në fshatin Vedrina, rajoni i..

botuar më 20-02-08 11.15.PD